Xəbərlər

Yoxlama Siyahısından Kənarda: Dayanıqlı Gələcək üçün Layihə İcrasının Yenidən Düşünülməsi​

Joel Carboni dayanıqlı layihə idarə edilməsi sahəsində tanınmış mütəxəssislərdən biridir. Onun Green Project Management (GPM) çərçivəsində hazırladığı metodologiyalar 55-dən çox ölkədə təşkilatların fəaliyyətinə təsir göstərmiş və dayanıqlılıq prinsiplərinin layihə idarəetmə çərçivələrinə inteqrasiyası istiqamətində mühüm dəyişikliklərə səbəb olmuşdur.

Daha çoxu üçün bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

Dayanıqlı inkişaf və ətraf mühit üzrə doktorluq dərəcəsinə malik olan Carboni üç onillikdən artıq peşəkar təcrübəyə əsaslanaraq layihələrin yalnız iqtisadi deyil, həm də sosial və ekoloji təsirlərini nəzərə alan yanaşmanı təşviq edir.

Təsadüfi Başlanğıcdan Qlobal Təsirə

Carboni layihə idarəetməsi sahəsinə daxil olmasını təsadüfi bir proses kimi təsvir edir. O, orta məktəb illərində skaut proqramı çərçivəsində yerli kilsə binasının təmiri layihəsini həyata keçirərkən layihə idarəetməsinin praktiki tərəfləri ilə tanış olmuşdur.

Sonrakı illərdə ali təhsil və beynəlxalq konsaltinq fəaliyyəti onun karyerasını formalaşdırmışdır. Lakin torpaq qiymətləndirilməsi ilə bağlı bir layihə zamanı qarşılaşdığı qeyri-effektiv və kağız əsaslı tənzimləmə sistemi onun düşüncələrində dönüş nöqtəsi yaratmışdır. Bu təcrübə layihələrin icrasında resurs israfının və sistemli təsir qiymətləndirilməsinin çatışmazlığının daha aydın görünməsinə səbəb olmuşdur. Nəticədə Carboni layihələrin dayanıqlı şəkildə həyata keçirilməsinin mümkün yollarını araşdırmağı əsas məqsədinə çevirmişdir.

Dayanıqlı Dəyişikliklər üçün Praktik Yanaşma

On altı il ərzində GPM təşkilatı Carboninin bu baxışının praktik nəticəsini nümayiş etdirən platformaya çevrilmişdir. Onun yanaşmasına görə, dayanıqlılıq yalnız təşkilat rəhbərliyi tərəfindən tətbiq olunan inzibati tələb deyil, layihə səviyyəsində formalaşan praktik idarəetmə mədəniyyətidir.

Carboni qeyd edir ki, real dəyişikliklər “aşağıdan yuxarıya” yanaşma ilə baş verir. Bu səbəbdən layihə menecerlərinin dayanıqlılıq göstəricilərini ölçmək, qiymətləndirmək və hesabatlandırmaq üçün lazımi bilik və alətlərlə təmin olunması mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Silo Yanaşmasından Əməkdaşlığa Keçid

Carboni layihə idarəetməsi və dayanıqlılıq sahəsində əldə olunan irəliləyişləri qəbul etsə də, bir sıra sistemli problemlərin hələ də mövcud olduğunu qeyd edir. Onun fikrincə, təşkilatlar çox vaxt ayrı-ayrı funksional sahələr üzrə fəaliyyət göstərir və bu da kompleks dayanıqlılıq problemlərinin həllinə mane olur.

Bu səbəbdən o, sənayelərarası əməkdaşlığın gücləndirilməsini və müxtəlif təşkilatların birgə düşüncə platformaları yaratmasını təklif edir. Onun fikrincə, dayanıqlılıqla bağlı problemlər yalnız kollektiv və çoxsektorlu yanaşma vasitəsilə effektiv şəkildə həll edilə bilər.

Layihə Menecerləri Dəyişikliklərin Aparıcı Qüvvəsi Kimi

Carboni layihə menecerlərini dayanıqlı transformasiyanın əsas aparıcı qüvvəsi kimi qiymətləndirir. Onun fikrincə, layihə menecerləri dayanıqlı idarəetmə prinsiplərini tətbiq etmək üçün əlavə icazə gözləməməli və bu yanaşmanı öz peşə fəaliyyətlərinin ayrılmaz hissəsi kimi qəbul etməlidirlər.

O vurğulayır ki, layihə menecerləri sahədə baş verən problemləri və cəmiyyətin ehtiyaclarını birbaşa müşahidə edən peşəkar qrupdur. Bu səbəbdən onlar dövri iqtisadiyyatın və dayanıqlı inkişaf prinsiplərinin real layihələr vasitəsilə həyata keçirilməsində əsas rol oynayırlar.

Layihə Səviyyəsində Çirklənmənin Ölçülməsi üçün Yeni Standart

Hazırda Carboni Global Reporting Initiative ilə əməkdaşlıq çərçivəsində təşkilat səviyyəsində çirklənmənin ölçülməsi üçün yeni hesabat standartının hazırlanması üzərində çalışır. Bu yanaşma ilk dəfə olaraq təşkilatların layihə səviyyəsində çirklənməni necə ölçdüyünü və azaltdığını hesabatlarda əks etdirməsini tələb edəcəkdir.

 

Bu standartın tətbiqi layihə komandalarına fəaliyyətlərinin real ekoloji təsirini daha aydın görmək imkanı yaradacaq və korporativ hesabatlarda məlumatların manipulyasiyası ehtimalını azaldacaqdır.

Joel Carboni, 2026

Original məqalə üçün: GPM GLOBAL

Dayanıqlı layihə menecmenti haqqında daha çox öyrənmək üçün www.greenpm.az – a daxil olun

13.03.2026